به گزارش سرویس بین الملل «فراز انرژی» از Reuters، این موضع گیری پس از آن مطرح شد که ایران از ادامه اعمال کنترل بر تنگه هرمز و تلاش برای ایجاد سازوکار مشترک با عمان جهت مدیریت تردد کشتی ها خبر داد. در مقابل، واشنگتن تاکید می کند آزادی کشتیرانی در این آبراه را تضمین خواهد کرد.

ترامپ: آمریکا «نگهبان تنگه هرمز» خواهد بود

رئیس جمهور آمریکا در شبکه اجتماعی Truth Social اعلام کرد تنگه هرمز «باز است و باز خواهد ماند» و آمریکا محاصره دریایی ایران را دوباره برقرار می کند.

ترامپ همچنین مدعی شد واشنگتن از این پس به عنوان «نگهبان تنگه هرمز» شناخته خواهد شد و در مقابل، از تمام محموله های عبوری از این مسیر ۲۰ درصد عوارض دریافت خواهد کرد.

این نخستین بار است که یک مقام آمریکایی به صراحت از دریافت هزینه بابت تامین امنیت تردد کشتی ها در تنگه هرمز سخن می گوید.

ایران: مدیریت تنگه هرمز در اختیار کشورهای منطقه است

در مقابل، ستاد کل نیروهای مسلح ایران اعلام کرد آمریکا هیچ نقشی در تعیین آینده تنگه هرمز ندارد و اجازه مداخله در مدیریت این آبراه را نخواهد داشت.

همچنین اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، از تلاش تهران برای ایجاد سازوکار مشترک با عمان جهت مدیریت تردد کشتی ها خبر داد و گفت فشارهای آمریکا بر مسقط، روند مذاکرات را دشوار کرده است.

به گفته وی، ایران همچنان به دنبال اجرای نظام دائمی مجوز و دریافت هزینه از کشتی های عبوری از تنگه هرمز است.

درگیری های نظامی و کاهش تردد کشتی ها

همزمان با تشدید تنش ها، سپاه پاسداران از حمله به اهداف نظامی آمریکا در بحرین، کویت، عمان و اردن خبر داد. در مقابل، ارتش آمریکا نیز اعلام کرد سامانه های پدافندی، رادارهای ساحلی، توان موشکی و پهپادی ایران را هدف قرار داده است.

داده های موسسه MarineTraffic نیز نشان می دهد تردد شناورها در تنگه هرمز طی روزهای ۱۰ تا ۱۲ ژوئیه نسبت به هفته قبل حدود ۵۲ درصد کاهش یافته است؛ موضوعی که نگرانی ها درباره اختلال در تجارت جهانی نفت و LNG را افزایش داده است.

بازار نفت به تحولات هرمز واکنش نشان داد

در پی تشدید تنش ها، قیمت نفت برنت بیش از ۴ درصد افزایش یافت. معامله گران نگران هستند که هرگونه اختلال طولانی مدت در تنگه هرمز، عرضه نفت و گاز طبیعی مایع را با مشکل مواجه کرده و فشارهای تورمی را در اقتصاد جهانی افزایش دهد.

تنگه هرمز پیش از آغاز درگیری ها، مسیر انتقال حدود ۲۰ درصد نفت و LNG تجارت دریایی جهان بود و همچنان مهم ترین گلوگاه انرژی جهان محسوب می شود.

تحلیل اختصاصی فراز انرژی | آیا هرمز وارد مرحله جدیدی از رقابت ژئوپلیتیکی شده است؟

مهم ترین تحول این خبر، نه تبادل حملات نظامی، بلکه تغییر ماهیت رقابت بر سر تنگه هرمز است. اگر تا پیش از این، موضوع اصلی احتمال بسته شدن این آبراه بود، اکنون دو طرف درباره «مدیریت هرمز» رقابت می کنند.

ایران از یک سو به دنبال ایجاد سازوکار مشترک با عمان و اجرای نظام مجوز و دریافت عوارض از کشتی هاست؛ در مقابل، آمریکا با معرفی خود به عنوان «نگهبان تنگه هرمز» و طرح دریافت عوارض ۲۰ درصدی، عملاً مدیریت امنیت این گذرگاه را حق خود می داند.

این تحول می تواند پیامدهایی فراتر از بازار نفت داشته باشد. اگر هر یک از این الگوها تثبیت شود، ساختار حقوقی و اقتصادی تردد در مهم ترین گلوگاه انرژی جهان دستخوش تغییر خواهد شد. از سوی دیگر، ادامه این رقابت احتمالاً انگیزه کشورهای منطقه برای توسعه خطوط لوله و مسیرهای جایگزین صادرات نفت را افزایش خواهد داد؛ روندی که در بلندمدت می تواند بخشی از اهمیت ژئوپلیتیکی تنگه هرمز را کاهش دهد.

جمع بندی

تشدید دوباره تنش میان ایران و آمریکا، تنگه هرمز را بار دیگر به کانون بازار جهانی انرژی بازگردانده است.

در حالی که واشنگتن از بازگشت محاصره دریایی ایران و دریافت عوارض از کشتی ها سخن می گوید، تهران بر حق خود برای مدیریت این آبراه و همکاری با کشورهای منطقه تاکید دارد.

در کوتاه مدت، مهم ترین اثر این تحولات افزایش ریسک حمل و نقل دریایی و نوسان قیمت نفت خواهد بود؛ اما در بلندمدت، رقابت بر سر مدیریت تنگه هرمز می تواند به یکی از مهم ترین پرونده های ژئوپلیتیکی و حقوقی بازار انرژی جهان تبدیل شود.