در این میان، «نفت سپاهان» از منظر روند پنج‌ماهه متمایز ظاهر شده است. درآمد این شرکت با رشد ۱۶۸ درصدی به ۳۱.۶۵ همت رسیده و همزمان تولید و فروش نیز به‌ترتیب ۲۳ و ۴۱ درصد افزایش یافته‌اند؛ ترکیبی که نشان می‌دهد رشد درآمد «شسپا» تنها متکی به افزایش نرخ نبوده است.

به گزارش سرویس کدال «فراز انرژی»، بررسی گزارش‌های مردادماه «نفت بهران»، «نفت ایرانول»، «نفت پارس» و «نفت سپاهان» نشان می‌دهد مجموع درآمد این چهار روانکار از حدود ۱۱.۶۹ همت در مرداد ۱۴۰۴ به ۲۵.۷۱ همت در مرداد امسال رسیده است.

در مقایسه با تیر نیز مجموع درآمد چهار شرکت از ۲۴.۲۱ همت به ۲۵.۷۱ همت افزایش یافته که از رشد حدود ۶.۲ درصدی درآمد ماهانه صنعت حکایت دارد.

«بهران» بیشترین درآمد مرداد را ثبت کرد

از نظر مبلغ درآمد ماهانه، «نفت بهران» با ۷.۴۰ همت در صدر چهار روانکار قرار گرفت.

«نفت سپاهان» با درآمد ۷.۱۰ همتی فاصله محدودی با بهران داشت و پس از آن «نفت ایرانول» با ۶.۸۷ همت و «نفت پارس» با ۴.۳۴ همت قرار گرفتند.

شرکتدرآمد مرداد ۱۴۰۵درآمد مرداد ۱۴۰۴رشد سالانه
نفت بهران۷.۴۰ همت۳.۵۴ همت۱۰۹٪
نفت سپاهان۷.۱۰ همت۳.۲۴ همت۱۱۹٪
نفت ایرانول۶.۸۷ همت۲.۷۵ همت۱۵۰٪
نفت پارس۴.۳۴ همت۲.۱۷ همت۱۰۰٪

بر این اساس، سه شرکت بهران، سپاهان و ایرانول روی‌هم بیش از ۸۳ درصد کل درآمد مرداد چهار روانکار را به خود اختصاص داده‌اند.

«ایرانول» پیشتاز رشد درآمد در مرداد

اگر به جای مبلغ درآمد، سرعت رشد نسبت به مرداد سال گذشته ملاک قرار گیرد، «نفت ایرانول» در صدر می‌ایستد.

درآمد ایرانول از ۲.۷۵ همت به ۶.۸۷ همت رسیده و حدود ۱۵۰ درصد رشد کرده است. سپاهان با رشد ۱۱۹ درصدی، بهران با ۱۰۹ درصد و نفت پارس با رشد حدود ۱۰۰ درصدی در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.

به این ترتیب، حتی کمترین رشد درآمد سالانه در میان چهار روانکار نیز معادل تقریباً دو برابر شدن درآمد مرداد نسبت به سال قبل بوده است؛ اما بررسی داده‌های مقداری نشان می‌دهد بخش زیادی از این افزایش را باید در تغییر نرخ‌های فروش جست‌وجو کرد.

«نفت سپاهان» صدرنشین رشد درآمد پنج‌ماهه

تصویر پنج‌ماهه جایگاه «نفت سپاهان» را برجسته‌تر می‌کند.

درآمد پنج‌ماهه این شرکت از ۱۱.۷۹ همت در سال گذشته به ۳۱.۶۵ همت در سال جاری رسیده و ۱۶۸.۴ درصد افزایش یافته است؛ بالاترین نرخ رشد در میان چهار روانکار.

پس از سپاهان، «نفت بهران» با رشد حدود ۱۱۰ درصدی قرار گرفته است. درآمد پنج‌ماهه نفت پارس حدود ۸۴ درصد و ایرانول نزدیک به ۸۲ درصد افزایش یافته است.

شرکتدرآمد پنج‌ماهه ۱۴۰۵درآمد پنج‌ماهه ۱۴۰۴رشد
نفت بهران۳۲.۱۴ همت۱۵.۳۰ همت۱۱۰٪
نفت سپاهان۳۱.۶۵ همت۱۱.۷۹ همت۱۶۸٪
نفت ایرانول۲۲.۵۹ همت۱۲.۴۳ همت۸۲٪
نفت پارس۱۸.۱۳ همت۹.۸۷ همت۸۴٪

مجموع درآمد پنج‌ماهه چهار روانکار نیز به ۱۰۴.۵۱ همت رسیده است؛ در حالی که این رقم در دوره مشابه سال قبل حدود ۴۹.۳۹ همت بود. بنابراین درآمد تجمعی چهار شرکت در مجموع ۱۱۱.۶ درصد رشد کرده است.

تفاوت سپاهان با بخشی از صنعت؛ رشد فقط از نرخ نیامد

نکته قابل توجه در عملکرد «نفت سپاهان» این است که رشد درآمد تجمعی با افزایش حجم فعالیت نیز همراه بوده است.

تولید پنج‌ماهه شرکت از ۲۳۶ هزار و ۹۴۶ تن به ۲۹۲ هزار و ۳۹۵ تن رسیده و ۲۳.۴ درصد رشد کرده است. فروش نیز از حدود ۲۱۴ هزار تن به ۳۰۱ هزار و ۵۴۶ تن افزایش یافته که معادل رشد ۴۰.۹ درصدی است.

بنابراین افزایش ۱۶۸ درصدی درآمد سپاهان ترکیبی از رشد تولید، افزایش فروش و بالا رفتن نرخ محصولات بوده است.

در مرداد اما شرایط کمی متفاوت بود؛ تولید سپاهان نسبت به تیر ۳.۶ درصد کاهش یافت، فروش تقریباً ثابت ماند و درآمد نیز ۴.۲ درصد افت کرد. در نتیجه، عملکرد پنج‌ماهه قوی شرکت به معنای رشد بدون وقفه در همه ماه‌ها نیست.

روغن پایه همچنان محور درآمد «شسپا»

روغن پایه مهم‌ترین محصول درآمدساز نفت سپاهان در مرداد بوده است.

شرکت در این ماه حدود ۲۵.۴ هزار تن روغن پایه فروخت و از این محل نزدیک به ۳.۲۸ همت درآمد شناسایی کرد؛ یعنی حدود ۴۶ درصد کل درآمد مرداد.

بخش عمده این فروش نیز صادراتی بود. از مجموع روغن پایه فروخته‌شده، حدود ۲۰.۶ هزار تن به بازار صادراتی اختصاص داشت و درآمد صادراتی این محصول حدود ۲.۶۷ همت بود.

این ترکیب از یک سو نقش بازار صادراتی را در درآمدزایی شرکت نشان می‌دهد و از سوی دیگر، بخشی از عملکرد سپاهان را به شرایط بازار خارجی و نرخ‌های صادراتی حساس می‌کند.

«بهران» صدرنشین مبلغ درآمد، اما با افت حجم فعالیت

«نفت بهران» با درآمد ۷.۴۰ همتی در مرداد و ۳۲.۱۴ همتی در پنج‌ماهه، از نظر مبلغ درآمد همچنان در رتبه نخست قرار دارد.

با این حال، مسیر رشد درآمد بهران با سپاهان متفاوت بوده است. در مرداد، تولید شرکت نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود یک درصد کاهش داشته و فروش مقداری نیز بیش از ۳۶ درصد کمتر بوده است.

در پنج‌ماهه نیز تولید و فروش بهران نسبت به دوره مشابه سال گذشته کاهش داشته‌اند، اما درآمد بیش از دو برابر شده است. بنابراین در بهران، افزایش نرخ و ترکیب فروش وزن بیشتری در رشد درآمد داشته‌اند.

«نفت پارس»؛ درآمد بیشتر با محصول کمتر

واگرایی میان درآمد و حجم فعالیت در «نفت پارس» نیز مشخص است.

در مرداد، تولید این شرکت نسبت به سال قبل حدود ۸ درصد و فروش بیش از ۲۰ درصد کاهش یافته، اما درآمد از ۲.۱۷ همت به ۴.۳۴ همت رسیده و تقریباً دو برابر شده است.

در پنج‌ماهه نیز تولید ۱۲.۵ درصد و فروش ۱۴.۹ درصد افت کرده، در حالی که درآمد با رشد حدود ۸۴ درصدی به ۱۸.۱۳ همت رسیده است.

این وضعیت نشان می‌دهد موتور اصلی رشد ریالی «شنفت» در دوره مورد بررسی افزایش نرخ فروش و ترکیب محصولات بوده است.

ایرانول؛ بهترین رشد مرداد، کمترین رشد پنج‌ماهه

«نفت ایرانول» از یک منظر بهترین عملکرد درآمدی مرداد را ثبت کرده است. درآمد این شرکت نسبت به مرداد سال قبل حدود ۱۵۰ درصد و نسبت به تیر حدود ۳۴ درصد افزایش یافته که در هر دو مقایسه بالاترین رشد میان چهار روانکار است.

اما در مقیاس پنج‌ماهه، رشد درآمد ایرانول حدود ۸۲ درصد بوده که پایین‌ترین نرخ رشد این شاخص میان چهار شرکت است.

این تفاوت نشان می‌دهد یک ماه قوی الزاماً تصویر تجمعی یکسانی ایجاد نمی‌کند و برای مقایسه شرکت‌ها باید عملکرد ماهانه و تجمیعی همزمان دیده شود.

برترین‌ها و ضعیف‌ترین‌ها در هر شاخص

کارنامه مرداد صنعت روانکار یک برنده مطلق ندارد. رتبه شرکت‌ها بسته به شاخص مورد بررسی تغییر می‌کند.

«نفت بهران» بیشترین مبلغ درآمد مرداد و پنج‌ماهه را ثبت کرده است؛ «نفت ایرانول» بیشترین رشد سالانه و ماهانه درآمد مرداد را در اختیار دارد؛ «نفت سپاهان» با رشد ۱۶۸ درصدی صدرنشین رشد درآمد پنج‌ماهه است و همزمان رشد تولید و فروش را نیز تجربه کرده؛ و «نفت پارس» پایین‌ترین مبلغ درآمد مرداد را در میان چهار شرکت داشته است.

در سوی دیگر، سپاهان با افت ۴.۲ درصدی بیشترین کاهش درآمد مرداد نسبت به تیر را ثبت کرده و ایرانول نیز با وجود عملکرد قوی در خود مرداد، کمترین رشد درآمد پنج‌ماهه را میان چهار شرکت داشته است.

این رتبه‌بندی‌ها صرفاً مربوط به شاخص‌های مشخص هستند و نمی‌توان از آنها به‌تنهایی نتیجه گرفت کدام شرکت در مجموع عملکرد بهتری داشته است.

رشد ریالی صنعت سریع‌تر از رشد حجم فعالیت

مهم‌ترین پیام گزارش مرداد روانکارها، فاصله قابل توجه میان رشد درآمد و روند مقداری فعالیت است.

درآمد مرداد چهار شرکت در مجموع حدود ۱۲۰ درصد و درآمد پنج‌ماهه بیش از ۱۱۱ درصد افزایش یافته است، اما تولید و فروش در همه شرکت‌ها با چنین سرعتی رشد نکرده‌اند و در بهران و نفت پارس حتی کاهش مقداری نیز دیده می‌شود.

از این رو، افزایش نرخ محصولات یکی از محرک‌های اصلی جهش ریالی صنعت روانکار در سال جاری بوده است. با این حال، وضعیت «نفت سپاهان» نشان می‌دهد بخشی از این رشد در برخی شرکت‌ها با افزایش واقعی حجم تولید و فروش نیز همراه شده است؛ موضوعی که کیفیت رشد درآمد سپاهان را از بخشی از گروه متمایز می‌کند.