به گزارش «فراز انرژی»، این تفاهم‌نامه در مراسم اختتامیه هشتمین نمایشگاه بین‌المللی فارمکس خاورمیانه به امضا رسید و قرار است همکاری میان تولیدکنندگان محصولات پتروشیمی و فعالان صنعت دارو را از مرحله تأمین خوراک تا تولید مواد مؤثره گسترش دهد.

اجرای این برنامه می‌تواند بخشی از فاصله موجود میان تولید محصولات پایه پتروشیمی و مواد تخصصی مورد استفاده در صنایع دارویی را پوشش دهد؛ فاصله‌ای که در برخی موارد باعث صادرات مواد پایه و واردات دوباره محصولات فرآوری‌شده با ارزش افزوده بالاتر شده است.

خالص‌سازی مواد پتروشیمی برای مصرف دارویی

متقی، مدیر توسعه صنایع پایین‌دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی، اعلام کرد برخی محصولات پتروشیمی پیش از استفاده در صنعت دارو باید خالص‌سازی و برای مصرف تخصصی آماده شوند.

به گفته وی، کیفیت و مشخصات این مواد باید با استانداردهای صنعت دارو مطابقت داشته باشد. تولید صنعتی یک ماده شیمیایی به‌تنهایی برای استفاده دارویی کافی نیست و عواملی مانند میزان خلوص، کنترل ناخالصی‌ها، ثبات کیفیت و قابلیت ردیابی فرآیند تولید باید تأیید شوند.

این تفاوت فنی یکی از دلایل اصلی فاصله میان ظرفیت تولید مواد شیمیایی در کشور و نیاز صنایع دارویی به واردات برخی مواد اولیه است.

تمرکز بر تولید مواد حد واسط دارویی

یکی از محورهای تفاهم‌نامه، توسعه تولید مواد حد واسط است. این مواد در میانه زنجیره تولید قرار دارند و محصولات پایه پتروشیمی را به مواد اولیه تخصصی یا مواد مؤثره دارویی متصل می‌کنند.

متقی گفت شرکت ملی صنایع پتروشیمی به‌دنبال ایجاد حلقه‌ای است که مواد اولیه پتروشیمی را به مواد حد واسط مورد نیاز تولیدکنندگان دارو تبدیل کند. تحقق این هدف به همکاری شرکت‌های دانش‌بنیان، واحدهای شیمیایی تخصصی، آزمایشگاه‌های تأییدشده و مجموعه‌های داروسازی نیاز دارد.

تولید مواد حد واسط می‌تواند سبد محصولات صنایع پایین‌دستی پتروشیمی را از کالاهای عمومی به محصولات تخصصی‌تر تغییر دهد. ارزش این مواد معمولاً به دانش فنی، درجه خلوص و استاندارد تولید وابسته است و صرف افزایش ظرفیت اسمی، جایگزین الزامات کیفی صنعت دارو نخواهد شد.

تقویت تأمین پایدار مواد اولیه دارویی

تفاهم‌نامه جدید بر تأمین پایدار مواد اولیه نیز تمرکز دارد. نوسانات نرخ ارز، محدودیت‌های تجاری و دشواری نقل‌وانتقال مالی می‌تواند دسترسی شرکت‌های دارویی به مواد وارداتی را مختل کند؛ ازاین‌رو تولید داخلی اقلام دارای توجیه فنی و اقتصادی، ریسک توقف خطوط داروسازی را کاهش می‌دهد.

در مرحله اجرا باید فهرست مواد اولویت‌دار، میزان مصرف سالانه، ظرفیت تولید داخلی، استانداردهای مورد نیاز و خریداران هر محصول مشخص شود. نبود بازار تضمین‌شده یا مصرف کافی ممکن است احداث برخی واحدهای کوچک تولید مواد حد واسط را از نظر اقتصادی دشوار کند.

تحلیل «فراز انرژی»

اهمیت این همکاری در پیوند دادن دو صنعتی است که تاکنون ارتباط آنها بیشتر به فروش محصولات پایه محدود بوده است. صنعت پتروشیمی مواد اولیه را در اختیار دارد و صنعت دارو استاندارد، بازار و دانش کاربرد نهایی را می‌شناسد؛ حلقه مواد حد واسط باید این دو بخش را به یک زنجیره تولید متصل کند.

نتیجه تفاهم‌نامه زمانی قابل ارزیابی خواهد بود که به قراردادهای مشخص برای تولید چند ماده دارای تقاضای پایدار برسد. تعیین نام محصولات هدف، حجم سرمایه‌گذاری، زمان‌بندی تولید و سهم کاهش واردات، معیارهای سنجش اجرای این برنامه خواهند بود.