به گزارش سرویس کدال «فراز انرژی»، «مبین انرژی» در شهریور ۱۴۰۵ حدود ۷.۷۱ همت درآمد ثبت کرده و از این منظر بالاتر از «فجر انرژی» با درآمد ۶.۳۵ همتی قرار گرفته است. این فاصله در مقیاس شش‌ماهه بیشتر می‌شود؛ درآمد تجمیعی «مبین» به ۳۵.۲۶ همت و درآمد «فجر» به ۲۳.۴۳ همت رسیده است. با این حال، نرخ رشد تصویر متفاوتی ارائه می‌کند؛ درآمد شهریور «فجر» نسبت به سال قبل حدود ۱۷۸ درصد رشد کرده، در حالی که رشد «مبین» نزدیک به ۲۷ درصد بوده و در شش‌ماهه نیز «فجر» رشد ۸۱ درصدی را در برابر رشد حدود ۶ درصدی «مبین» ثبت کرده است.

«مبین» بزرگ‌تر است، اما «فجر» سریع‌تر رشد کرده

برتری «مبین» در مقیاس درآمدی روشن است؛ این شرکت در شش‌ماهه حدود ۱۱.۸ همت بیشتر از «فجر» درآمد ساخته است. اما سرعت رشد در «فجر» به‌مراتب بیشتر بوده و همین موضوع ساختار متفاوت عملکرد دو شرکت را نشان می‌دهد.

در «مبین»، رشد درآمد در شرایطی اتفاق افتاده که بخشی از حجم فروش یوتیلیتی‌ها، از جمله برق، بخار و گاز خوراک، همچنان پایین‌تر از سال گذشته است. در «فجر» نیز رشد درآمد از افزایش مقدار فروش ناشی نشده و بخش مهمی از آن به جهش نرخ برق و تغییر نحوه تأمین این یوتیلیتی مربوط است.

برق؛ محور اصلی «فجر»، یکی از چند ستون درآمدی «مبین»

بزرگ‌ترین تفاوت دو شرکت در ترکیب درآمد دیده می‌شود. «فجر انرژی» در شهریور حدود ۴.۹ همت از محل فروش برق درآمد داشته که نزدیک به ۷۷ درصد کل درآمد ماهانه آن است. در شش‌ماهه نیز درآمد برق به ۱۶.۷۷ همت رسیده و حدود ۷۲ درصد کل فروش شرکت را تشکیل داده است.

در مقابل، «مبین انرژی» در شهریور حدود ۱.۸۱ همت درآمد برق ثبت کرده که سهم آن از کل درآمد ماه به حدود ۲۳ درصد می‌رسد. درآمد شش‌ماهه برق «مبین» نیز حدود ۹.۵۳ همت بوده و کمتر از یک‌سوم کل درآمد شرکت را ساخته است.

این تفاوت نشان می‌دهد اقتصاد «فجر» در شرایط فعلی تمرکز بسیار بیشتری بر برق دارد، در حالی که «مبین» درآمد خود را میان چند یوتیلیتی اصلی توزیع کرده است. گاز سوخت، گاز خوراک و بخار در «مبین» سهم معناداری دارند و همین تنوع، ساختار درآمدی آن را از «فجر» متمایز می‌کند.

هر دو برق کمتری فروختند، اما پول بیشتری ساختند

وجه مشترک عملکرد دو شرکت، فاصله میان مقدار فروش برق و درآمد این بخش است. «فجر» در شهریور حدود ۲۷۴ هزار مگاوات‌ساعت برق فروخته که نسبت به سال قبل نزدیک به ۲۹ درصد کمتر است، اما درآمد برق آن حدود ۳۷۶ درصد رشد کرده است.

در «مبین» نیز فروش برق شهریور به حدود ۱۲۶ هزار مگاوات‌ساعت رسیده و نسبت به سال قبل ۳۶ درصد کاهش یافته، در حالی که درآمد این بخش حدود ۱۴۹ درصد افزایش پیدا کرده است.

در مقیاس شش‌ماهه همین الگو شدیدتر دیده می‌شود؛ فروش برق «فجر» حدود ۴۵ درصد کاهش یافته، اما درآمد این بخش ۱۸۸ درصد رشد کرده و در «مبین» نیز با افت حدود ۵۴ درصدی مقدار فروش، درآمد برق بیش از ۱۲۸ درصد افزایش یافته است. بنابراین رشد درآمد برق در هر دو شرکت بیش از آنکه نتیجه افزایش حجم باشد، تحت تأثیر رشد نرخ فروش قرار گرفته است.

تغییر مدل تأمین برق در «فجر» پررنگ‌تر است

مهم‌ترین تفاوت عملیاتی دو شرکت در نحوه تأمین برق دیده می‌شود. در «فجر»، با خارج شدن واحدهای نیروگاهی از سرویس، خرید برق از تأمین‌کنندگان منطقه به بخش مهمی از فرآیند عملیاتی تبدیل شده است. شرکت در شهریور حدود ۳۰۶ هزار مگاوات‌ساعت برق از بیرون خریداری کرده که هزینه آن نزدیک به ۵.۱۴ همت بوده است.

در شش‌ماهه نیز جدول انرژی «فجر» حدود ۱.۲۳ میلیون مگاوات‌ساعت خرید برق با هزینه ۱۶.۲۳ همتی را نشان می‌دهد. هرچند میان رقم جدول و توضیحات انتهای گزارش درباره مقدار خرید برق اختلافی حدود ۴۲.۶ هزار مگاوات‌ساعت وجود دارد و همین مغایرت، تفسیر دقیق حجم خرید را نیازمند احتیاط می‌کند.

«مبین» نیز بخشی از برق مورد نیاز خود را از بیرون تأمین کرده، اما ابعاد آن کمتر از «فجر» بوده است. این شرکت در شش‌ماهه حدود ۶۹۹ هزار مگاوات‌ساعت برق با هزینه نزدیک به ۸.۴۳ همت خریداری کرده و در شهریور نیز خرید برق حدود ۱۶۵ هزار مگاوات‌ساعت با هزینه نزدیک به ۱.۶۵ همت ثبت شده است.

«فجر» از برق درآمد بیشتری ساخت؛ «مبین» سبد متنوع‌تری دارد

«فجر» با وجود درآمد کل کمتر، در شهریور بیش از دو و نیم برابر «مبین» از فروش برق درآمد ساخته است؛ ۴.۹ همت در برابر ۱.۸۱ همت. در شش‌ماهه نیز درآمد برق «فجر» حدود ۷.۲ همت بیشتر از «مبین» بوده است.

اما این برتری درآمدی به‌تنهایی نباید به معنای وضعیت بهتر سودآوری برق در «فجر» تلقی شود. بخش قابل توجهی از برق این شرکت در دوره جاری از بیرون خریداری شده و هزینه تأمین آن نیز بالا بوده است. در «مبین» اگرچه هزینه خرید برق و سایر نهاده‌های انرژی افزایش یافته، اما سهم برق از کل درآمد کمتر است و سایر یوتیلیتی‌ها بخش مهمی از فروش را تشکیل می‌دهند.

بخار، یکی از نقاط برتری مقیاسی «مبین»

در بازار بخار، «مبین» مقیاس بزرگ‌تری دارد. این شرکت در شهریور حدود ۴۸۸ هزار تن بخار فروخته و نزدیک به ۷۹۰ میلیارد تومان درآمد از این محل ساخته است، در حالی که فروش بخار «فجر» حدود ۱۹۷ هزار تن و درآمد آن نزدیک به ۲۶۷ میلیارد تومان بوده است.

«مبین» در شش‌ماهه نیز بخشی از نیاز بخار خود را از تأمین‌کنندگان منطقه خریداری کرده و حجم خرید خارجی بخار به بیش از ۴۱۲ هزار تن رسیده است. این موضوع نشان می‌دهد اتکا به منابع بیرونی فقط مختص «فجر» نیست، اما شدت و اثر آن در ساختار برق «فجر» محسوس‌تر است.

دو مدل متفاوت، دو ریسک متفاوت

مقایسه شش‌ماهه نشان می‌دهد ریسک اصلی «فجر» در حال حاضر به تمرکز درآمد بر برق و نحوه انتقال هزینه خرید برق به نرخ فروش مربوط می‌شود. تا زمانی که واحدهای نیروگاهی به‌طور کامل به مدار بازنگشته‌اند و بخشی از نرخ‌ها نیز علی‌الحساب است، رابطه میان بهای برق خریداری‌شده و نرخ فروش یکی از مهم‌ترین متغیرهای عملکرد شرکت خواهد بود.

در «مبین» ریسک بیشتر از سمت افت حجم فروش یوتیلیتی‌ها دیده می‌شود. افزایش نرخ‌ها توانسته بخش قابل توجهی از این فشار را جبران کند، اما افت مقدار فروش برق، بخار و گاز خوراک همچنان در عملکرد عملیاتی شرکت دیده می‌شود.

در مجموع، «مبین» از نظر مقیاس درآمدی و تنوع سبد یوتیلیتی جایگاه بزرگ‌تری دارد، اما «فجر» در سال جاری رشد درآمد بسیار سریع‌تری ثبت کرده است. تفاوت اصلی دو شرکت اینجاست که «فجر» بیش از هر زمان دیگری به برق وابسته شده، در حالی که «مبین» درآمد خود را میان چند سرویس جانبی توزیع کرده است؛ موضوعی که مسیر سودآوری آینده این دو شرکت را به متغیرهای متفاوتی وابسته می‌کند.