به گزارش سرویس کدال «فراز انرژی»، بررسی صورت‌های مالی حسابرسی‌شده شش‌ماهه منتهی به ۳۰ آذر ۱۴۰۴ شرکت سرمایه‌گذاری تأمین اجتماعی نشان می‌دهد مسئله مالی شستا را نمی‌توان تنها در زیان دوره جست‌وجو کرد؛ افت جریان نقد عملیاتی، افزایش بدهی‌های جاری، رشد هزینه تأمین مالی و حجم بالای سود سهام پرداختنی، بخش مهم‌تری از تصویر شرکت اصلی را تشکیل می‌دهد.

نقد حاصل از عملیات شستا ۵۷ درصد کاهش یافت

یکی از مهم‌ترین تغییرات صورت جریان وجوه نقد شستا به توان شرکت اصلی در ایجاد نقد از عملیات مربوط می‌شود.

نقد حاصل از عملیات از حدود ۱۳.۸ همت در دوره مشابه سال قبل به حدود ۶ همت در شش‌ماهه منتهی به آذر ۱۴۰۴ رسیده است؛ افتی حدود ۵۷ درصدی.

اهمیت این کاهش زمانی بیشتر می‌شود که تعهدات جاری شستا نیز در نظر گرفته شود؛ شرکت اصلی در پایان آذر حدود ۴۱ همت بدهی جاری در ترازنامه داشته است.

بدهی‌های شرکت اصلی ۱۸۱ درصد بالا رفت

کل بدهی‌های شرکت اصلی شستا از حدود ۱۶ همت در ابتدای دوره به ۴۵ همت در پایان آذر افزایش یافته است؛ حدود ۲۹ همت افزایش در شش ماه که معادل رشد ۱۸۱ درصدی است.

بدهی‌های جاری حتی با سرعت بیشتری افزایش یافته و از حدود ۱۱.۹ همت به ۴۱ همت رسیده است؛ رشدی در حدود ۲۴۳ درصد.

با این حال، این افزایش را نمی‌توان به رشد استقراض شستا نسبت داد. بخش اصلی جهش بدهی‌های جاری از شناسایی سود مصوب مجمع در سرفصل «سود سهام پرداختنی» ناشی شده است.

سود سهام پرداختنی از ۳۹۲ میلیارد تومان به ۳۰.۳ همت رسید

مانده سود سهام پرداختنی شرکت اصلی در ابتدای دوره حدود ۳۹۲ میلیارد تومان بود؛ رقمی که در پایان آذر به حدود ۳۰.۳ همت رسیده است.

علت اصلی این جهش را باید در مجمع عمومی عادی سالیانه شستا جست‌وجو کرد. مجمع در ۳۰ مهر ۱۴۰۴ برگزار و حدود ۳۱ همت سود برای تقسیم میان سهامداران تصویب شد.

از این رو، افزایش سود سهام پرداختنی به‌خودی‌خود نشانه ایجاد بدهی عملیاتی جدید یا افزایش استقراض نیست؛ بلکه بخش عمده آن تعهد شستا در قبال سود مصوب سهامداران است.

صورت جریان وجوه نقد شش‌ماهه در عین حال نشان می‌دهد پرداخت نقدی سود سهام در این دوره حدود یک همت بوده، در حالی که در دوره مشابه سال قبل حدود ۱۱.۹ همت پرداخت شده بود؛ یعنی پرداخت نقدی سود سهام در مقایسه با دوره مشابه حدود ۹۲ درصد کاهش داشته است.

شستا تا پایان اسفند ۲۲ همت از سود سهام را پرداخت کرد

رویدادهای پس از پایان دوره شش‌ماهه، تصویر کامل‌تری از روند پرداخت سود ارائه می‌کند.

بر مبنای اطلاعات صورت‌های مالی، شستا تا ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ حدود ۲۲ همت سود سهام پرداخت کرده است. بنابراین از حدود ۳۱ همت سود مصوب مجمع ۳۰ مهر، تا پایان اسفند نزدیک به ۹ همت همچنان باقی مانده بود.

این نکته در تحلیل وضعیت نقدینگی اهمیت دارد؛ زیرا نشان می‌دهد شرکت پس از پایان دوره شش‌ماهه توانسته بخش قابل‌توجهی از تعهد خود به سهامداران را پرداخت کند، اما حدود پنج ماه پس از برگزاری مجمع هنوز کل سود مصوب تسویه نشده بود.

از این رو، مقایسه ساده «۳۰.۳ همت سود سهام پرداختنی در پایان آذر» با «یک همت پرداخت نقدی طی شش ماه» تصویر کاملی ارائه نمی‌کند؛ پرداخت حدود ۲۲ همت تا پایان اسفند نیز باید در ارزیابی عملکرد شستا لحاظ شود.

سود انباشته شستا ۹۵ درصد کاهش یافت

تصویب سود سنگین در مجمع اثر خود را در سمت حقوق مالکانه نیز نشان داده است.

سود انباشته شرکت اصلی از حدود ۳۵.۱ همت در ابتدای دوره به ۱.۹ همت در پایان آذر رسیده؛ بیش از ۳۳ همت کاهش، معادل حدود ۹۵ درصد.

بخش عمده این افت ناشی از تقسیم سود است و نمی‌توان آن را معادل زیان عملیاتی شستا دانست.

 

کارنامه مالی شستا؛ افت نقد عملیاتی، رشد بدهی‌ها و نتیجه‌گیری مشروط حسابرس

 

با این حال، شرکت اصلی در همین شش ماه حدود ۲.۱۷ همت زیان خالص شناسایی کرده است. زیان دوره مشابه سال قبل حدود ۱.۳۵ همت بود؛ بنابراین زیان خالص شرکت اصلی تقریباً ۶۱ درصد افزایش یافته است.

حقوق مالکانه نیز از حدود ۲۱۴.۷ همت به ۱۸۱.۴ همت کاهش یافته؛ افتی نزدیک به ۱۵ درصد.

هزینه مالی ۶۸ درصد رشد کرد

بررسی تسهیلات نشان می‌دهد افزایش ۱۸۱ درصدی کل بدهی شستا از محل افزایش مشابه بدهی بانکی ایجاد نشده است.

مانده تسهیلات کوتاه‌مدت از حدود ۱

 

۱.۴ همت به ۱۰.۶ همت کاهش یافته و تسهیلات بلندمدت نیز حدود ۴ همت باقی مانده است.

شستا طی دوره حدود ۲.۳۷ همت تسهیلات جدید دریافت کرده و در مقابل حدود ۳.۴۴ همت اصل تسهیلات را بازپرداخت کرده است.

اما هزینه تأمین مالی مسیر متفاوتی داشته است. هزینه مالی شرکت اصلی از حدود ۱.۲۳ همت به ۲.۰۶ همت رسیده که رشد ۶۸ درصدی را نشان می‌دهد.

پرداخت نقدی سود تسهیلات نیز از حدود ۴۸۳ میلیارد تومان به ۱.۲۱ همت افزایش یافته؛ رشدی نزدیک به ۱۵۰ درصد. بیش از ۴۰۴ میلیارد تومان نیز بابت سود اوراق بدهی پرداخت شده است.

در نتیجه، شستا طی شش ماه حدود ۱.۶۱ همت فقط بابت سود تسهیلات و اوراق پرداخت کرده؛ رقمی معادل حدود ۲۷ درصد نقد حاصل از عملیات شرکت اصلی در همین دوره.

موجودی نقد رشد کرد؛ نسبت جاری نزدیک یک ماند

در میان تغییرات مثبت صورت‌های مالی، موجودی نقد شرکت اصلی از حدود ۲۴۸ میلیارد تومان به ۲.۶ همت افزایش یافته است.

دارایی‌های جاری در پایان آذر حدود ۴۱.۴ همت و بدهی‌های جاری نزدیک به ۴۱ همت بوده؛ بنابراین نسبت جاری شرکت اصلی در محدوده ۱.۰۱ واحد قرار گرفته است.

با این حال، بخش بزرگی از دارایی جاری شستا وجه نقد نیست و در قالب دریافتنی‌های تجاری و سایر دریافتنی‌ها قرار دارد. از این رو، سرعت و کیفیت وصول این مطالبات برای پوشش تعهدات جاری شرکت اهمیت پیدا می‌کند.

چرا حسابرس پای صورت‌های مالی شستا «مشروط» نوشت؟

اعداد مالی تنها بخش قابل تأمل گزارش شش‌ماهه نیستند. سازمان حسابرسی درباره صورت‌های مالی میان‌دوره‌ای گروه و شرکت اصلی شستا «نتیجه‌گیری مشروط» ارائه کرده است.

یکی از محورهای مبانی نتیجه‌گیری مشروط به تجدید ارزیابی دارایی‌های ثابت مشهود، از جمله زمین، و سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت مربوط است.

بر اساس گزارش حسابرس، الزامات حسابداری مرتبط با تجدید ارزیابی این اقلام رعایت نشده و به دلیل نبود اطلاعات لازم، تعیین آثار تعدیلات احتمالی بر صورت‌های مالی برای حسابرس میسر نبوده است.

این مسئله برای شرکتی با ساختار شستا اهمیت ویژه‌ای دارد؛ سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت شرکت اصلی در پایان دوره حدود ۱۸۴.۸ همت بوده و یکی از بزرگ‌ترین اجزای دارایی آن را تشکیل می‌دهد.

ابهام حسابرس درباره سرمایه‌گذاری ساختمان ایران

موضوع دیگری که در مبانی نتیجه‌گیری مشروط مطرح شده، به سرمایه‌گذاری مرتبط با شرکت سرمایه‌گذاری ساختمان ایران و نحوه اعمال الزامات مربوط به دارایی‌های غیرجاری نگهداری‌شده برای فروش و عملیات متوقف‌شده بازمی‌گردد.

در این مورد نیز حسابرس به دلیل نبود اطلاعات کافی نتوانسته آثار تعدیلات احتمالی بر صورت‌های مالی را تعیین کند.

بنابراین در این بخش‌ها، مسئله فقط یک اختلاف شکلی در ارائه حساب‌ها نیست؛ حسابرس تصریح کرده اطلاعات موجود برای تعیین اثر مالی تعدیلات احتمالی کفایت نکرده است.

از زمین‌ها و پنج شناور تا تعهدات ارزی

سازمان حسابرسی در بخش «تأکید بر مطلب خاص» نیز توجه استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی را به مجموعه‌ای از موضوعات و پرونده‌ها جلب کرده است.

موارد مرتبط با برخی زمین‌ها و ساختمان‌های گروه، پنج فروند شناور، شرکت نفت ستاره خلیج فارس، انتقال رسمی سهام سنگ‌آهن مرکزی ایران، اختلاف شرکت تولید نیروی برق خلیج فارس با شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حرارتی، تسهیلات ارزی، تعهدات ارزی ایفا‌نشده و دعاوی حقوقی شرکت‌های گروه در این بخش مورد اشاره قرار گرفته‌اند.

«تأکید بر مطلب خاص» به معنای ایجاد بند مشروط دیگری نیست؛ اما حسابرس اهمیت این موضوعات را برای استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی به اندازه‌ای دانسته که توجه آنها را به یادداشت‌های مربوط جلب کند.

آزمون نقدینگی شستا در دوره سعیدی

کارنامه شش‌ماهه شرکت اصلی شستا مجموعه‌ای از علائم هم‌زمان دارد: نقد حاصل از عملیات ۵۷ درصد کاهش یافته، کل بدهی‌ها ۱۸۱ درصد و بدهی‌های جاری ۲۴۳ درصد رشد کرده، زیان خالص ۶۱ درصد بیشتر شده و هزینه مالی نیز ۶۸ درصد افزایش یافته است.

در سوی دیگر، مانده تسهیلات کوتاه‌مدت کاهش یافته، بازپرداخت اصل تسهیلات از دریافت تسهیلات جدید بیشتر بوده و موجودی نقد شرکت اصلی نیز به حدود ۲.۶ همت افزایش یافته است.

اما برای هلدینگی در ابعاد شستا، آزمون مدیریت فقط اندازه پرتفوی یا سود حسابداری نیست؛ توان تبدیل منابع شرکت‌های زیرمجموعه به نقد، کنترل هزینه تأمین مالی و ایفای تعهدات سهامداران نیز بخشی از کارنامه مدیریت است.

مجمع ۳۰ مهر حدود ۳۱ همت سود تقسیم کرد؛ شستا تا پایان اسفند حدود ۲۲ همت آن را پرداخت کرده و نزدیک به ۹ همت باقی مانده بود.

این روند در دوره‌ای ثبت شده که نقد حاصل از عملیات شش‌ماهه به ۶ همت کاهش یافته و صورت‌های مالی نیز با نتیجه‌گیری مشروط سازمان حسابرسی همراه شده است؛ ترکیبی که مدیریت نقدینگی را به یکی از مهم‌ترین نقاط قابل پیگیری در ادامه دوره مدیریت سعیدی تبدیل می‌کند.

ALT تصویر: کارنامه سعیدی در شستا؛ افت نقد عملیاتی، رشد بدهی‌ها و نتیجه‌گیری مشروط حسابرس