به گزارش فراز انرژی؛ یکی از چالش های دیرینه توزیع سوخت در کشور، نحوه کنترل مصرف از طریق کارت اضطراری جایگاه هاست. این کارت ها تاکنون در اختیار صاحبان جایگاه بوده و به دلیل فقدان ردیابی دقیق، زمینه ساز برخی سوءاستفاده ها می شد. طرح جدید وزارت نفت این ساختار را تغییر می دهد.

احراز هویت از طریق کارت بانکی

محمدصادق عظیمی فرد، معاون وزیر نفت، توضیح داد که در این طرح، هر فرد برای سوخت گیری از کارت سوخت آزاد جایگاه باید ابتدا احراز هویت شود. این احراز هویت از طریق کارت بانکی و سامانه مانا انجام می گیرد. اطلاعات کارت بانکی به سامانه ارسال می شود، سامانه کد ملی را استخراج و به سوئیچ سهمیه ارسال می کند. در نهایت مشخص می شود که فرد تا آن لحظه چقدر سوخت گیری کرده و چه میزانی می تواند سوخت گیری کند.

به گفته عظیمی فرد، این فرآیند بدون اینکه مخاطب نیاز به اقدام جداگانه ای داشته باشد، به صورت خودکار در پس زمینه انجام می شود.

این رویکرد یعنی اختیار کارت دیگر در دست جایگاه دار نیست و به خود مردم منتقل می شود. همچنین محدودیت ها نه بر روی کارت جایگاه، بلکه بر اساس هویت و سابقه مصرف فرد اعمال می شود.

ارتباط با اصلاح نرخ بنزین

این طرح در شرایطی اجرا می شود که اخیرا نرخ بنزین نوع سوم از ۵ هزار تومان به ۱۰ هزار تومان افزایش یافته است. با وجود این تغییر قیمتی، این سوال مطرح شده بود که اگر سهمیه کارت شخصی و کارت جایگاه هر دو تمام شود، مردم چه راهی برای سوخت گیری دارند.

طرح شناسه دار کردن کارت آزاد جایگاه پاسخ عملیاتی به همین سوال است. بر اساس اعلام مسئولان، در صورت تمام شدن سهمیه ها، فرد همچنان می تواند با احراز هویت، وارد پلکان بالاتر مصرف شود و سوخت گیری کند؛ البته متناسب با سیاست مصرفی که برای او در نظر گرفته شده است.

تسری طرح به کل کشور

بر اساس اعلام معاون وزیر نفت، اجرای آزمایشی این طرح در حال حاضر در یک تا دو جایگاه تهران جریان دارد. قرار است از ابتدای مهر ماه، اجرای آزمایشی به برخی مناطق دیگر نیز گسترش یابد و تا پایان مهر ماه، طرح در سراسر کشور عملیاتی شود.

جمع بندی

طرح شناسه دار شدن کارت آزاد جایگاه، یک تغییر ساختاری در نحوه کنترل مصرف سوخت است. به جای محدود کردن کارت جایگاه، هویت مصرف کننده محور کنترل قرار می گیرد. اگر این طرح به درستی اجرا شود، می تواند شفافیت توزیع سوخت را بالا ببرد و از رانت احتمالی در استفاده از کارت های اضطراری جلوگیری کند. با این حال، موفقیت آن به پایداری زیرساخت فنی سامانه مانا و پوشش کامل شبکه ارتباطی جایگاه ها در سراسر کشور وابسته است.