به گزارش سرویس بین‌الملل «فراز انرژی» به نقل از کاخ سفید، فرمان «تخفیف اضطراری مالیاتی برای سوخت دیزل» از ۵ اکتبر تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۶ اجرا می‌شود و وزارت خزانه‌داری آمریکا موظف شده ظرف پنج روز مشخص کند چه گروه‌هایی مشمول تعویق مالیاتی خواهند شد و این تخفیف با چه سازوکار قانونی قابل اجراست.

این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که قیمت دیزل آمریکا هفته گذشته به رکورد ۶.۵۳ دلار در هر گالن رسید؛ جهشی که تحت تأثیر اختلال عرضه خاورمیانه، جنگ ایران، حملات به پالایشگاه‌های روسیه و کاهش ذخایر جهانی فرآورده‌های نفتی شکل گرفته است.

دیزل قرمز چیست و ترامپ چه چیزی را تغییر داد؟

«دیزل قرمز» از نظر شیمیایی تقریباً همان دیزل معمولی است؛ تفاوت اصلی آن در افزودن رنگ قرمز برای مشخص‌کردن سوختی است که مالیات جاده‌ای برای آن پرداخت نشده است.

این سوخت معمولاً برای ماشین‌آلات کشاورزی، ساختمانی و تجهیزات خارج از جاده استفاده می‌شود و به همین دلیل از مالیات‌های سوخت بزرگراهی معاف است. استفاده از آن در خودروهای فعال در جاده‌های عمومی تا پیش از این می‌توانست به جریمه‌های سنگین مالیاتی منجر شود.

فرمان تازه ترامپ به وزارت خزانه‌داری و اداره مالیات آمریکا دستور می‌دهد برای بازه ۵ اکتبر تا ۳۱ دسامبر، بابت فروش یا استفاده جاده‌ای از دیزل رنگ‌شده جریمه‌ای اعمال نشود.

در عمل، دولت می‌خواهد بخشی از ذخایر و شبکه توزیع دیزل معاف از مالیات را موقتاً در اختیار مصرف‌کنندگان جاده‌ای نیز قرار دهد.

مالیات دیزل حذف نشده است

نکته مهم این است که فرمان کاخ سفید به معنای لغو فوری مالیات فدرال دیزل نیست.

دیزل مصرفی در جاده‌های آمریکا مشمول ۲۴.۳ سنت مالیات فدرال به ازای هر گالن و ۰.۱ سنت عوارض مربوط به مخازن زیرزمینی است. مالیات ایالتی دیزل نیز به‌طور متوسط حدود ۳۵.۵ سنت در هر گالن است.

ترامپ در فرمان خود به وزیر خزانه‌داری دستور داده در صورت وجود اختیار قانونی، پرداخت مالیات‌های مشمول را برای دوره باقی‌مانده سال ۲۰۲۶ بدون بهره، جریمه یا هزینه اضافی به تعویق بیندازد.

کاخ سفید همچنین از وزارت خزانه‌داری خواسته راه‌هایی از جمله مراجعه به کنگره را بررسی کند تا الزام پرداخت همین مالیات‌های به‌تعویق‌افتاده در نهایت به‌طور کامل حذف شود.

بنابراین در مرحله فعلی، صحبت از تعویق مالیات و احتمال بخشودگی بعدی است، نه حذف قطعی و فوری مالیات دیزل.

کشاورزان و کامیون‌داران در مرکز بسته حمایتی

کاخ سفید کشاورزان و کامیون‌داران را اصلی‌ترین گروه‌های هدف این فرمان معرفی کرده است.

وزارت کشاورزی موظف شده با تعاونی‌های کشاورزی، توزیع‌کنندگان سوخت روستایی و فعالان این بخش هماهنگ شود تا در مناطق دارای تقاضای بالا، دیزل رنگ‌شده به میزان کافی توزیع شود.

وزارت حمل‌ونقل نیز باید با ایالت‌ها، شرکت‌های حمل‌ونقل و تشکل‌های کارگری برای اجرای سیاست جدید هماهنگی کند.

آمریکا روزانه نزدیک به ۱۲۳ میلیون گالن دیزل در بخش حمل‌ونقل مصرف می‌کند که معادل حدود ۴۵ میلیارد گالن در سال است. این بخش نزدیک به ۷۵ درصد مصرف کل فرآورده‌های تقطیری آمریکا را به خود اختصاص می‌دهد.

مصرف خارج از جاده نیز حدود ۱۸.۲ میلیارد گالن در سال برآورد شده و تقریباً ۳۰ درصد کل بازار فرآورده‌های تقطیری این کشور را تشکیل می‌دهد.

آیا این تصمیم واقعاً قیمت دیزل را پایین می‌آورد؟

کارشناسان بازار انرژی درباره تأثیر واقعی اقدام تازه محتاط هستند.

مسئله اصلی بازار دیزل آمریکا در حال حاضر صرفاً مالیات نیست؛ عرضه فیزیکی محدود شده است.

تام کلوزا، مشاور ارشد انرژی Gulf Oil، به رویترز گفته گسترش استفاده از دیزل معاف از مالیات میزان کل دیزل تولیدشده برای بازار داخلی آمریکا را افزایش نمی‌دهد.

پرِبن سورلی، تحلیلگر Rystad Energy نیز می‌گوید این سیاست می‌تواند برای مصرف‌کنندگان نهایی تخفیف ایجاد کند، اما قیمت عمده‌فروشی دیزل یا عوامل بنیادین عرضه و تقاضا را تغییر نمی‌دهد؛ پالایشگاه‌ها همچنان سوخت خود را با قیمت بازار خواهند فروخت.

این نکته برای ارزیابی فرمان ترامپ اهمیت زیادی دارد؛ کاهش مالیات می‌تواند قیمت پرداختی برخی مصرف‌کنندگان را پایین بیاورد، اما بشکه دیزل تازه‌ای به بازار اضافه نمی‌کند.

بحران دیزل از آمریکا فراتر رفته است

فشار دولت آمریکا بر بازار سوخت تنها به تخفیف مالیاتی محدود نشده است.

ترامپ طی هفته‌های اخیر احتمال ممنوعیت صادرات دیزل آمریکا را نیز مطرح کرده و واشنگتن هم‌زمان فرانسه و آلمان را برای آزادسازی ذخایر اضطراری دیزل تحت فشار قرار داده است.

کشورهای گروه هفت نیز در نهایت بر آزادسازی ۱۰۰ میلیون بشکه نفت خام و دیزل از ذخایر اضطراری توافق کردند، هرچند هنوز روشن نیست چه میزان از این رقم واقعاً عرضه جدید و چه میزان مربوط به تعهدات اجرا‌نشده برنامه ۴۰۰ میلیون بشکه‌ای ماه مارس است.

هم‌زمان روسیه اعلام کرده تا زمان رفع تحریم‌ها دیزل به بازار جهانی عرضه نخواهد کرد و حملات اوکراین به زیرساخت‌های پالایشی این کشور نیز عرضه فرآورده‌ها را محدود کرده است.

رکورد ۶.۵۳ دلاری؛ چرا دیزل به مسئله سیاسی آمریکا تبدیل شد؟

قیمت دیزل آمریکا طی هفته گذشته به ۶.۵۳ دلار در هر گالن رسید؛ بالاترین سطح ثبت‌شده در داده‌های مورد استناد رویترز.

دیزل برخلاف بنزین فقط یک هزینه مستقیم برای رانندگان نیست. کامیون‌ها بخش بزرگی از کالاهای مصرفی آمریکا را جابه‌جا می‌کنند و جهش قیمت آن مستقیماً هزینه حمل مواد غذایی، کالاهای صنعتی و محصولات کشاورزی را افزایش می‌دهد.

در نتیجه، افزایش قیمت دیزل می‌تواند از مسیر هزینه حمل به تورم عمومی منتقل شود.

فرمان جدید ترامپ نیز کمتر از یک ماه مانده به انتخابات میان‌دوره‌ای ۳ نوامبر صادر شده؛ انتخاباتی که کنترل مجلس نمایندگان و سنا در آن تعیین خواهد شد. رویترز گزارش داده افزایش هزینه زندگی و جهش قیمت بنزین و دیزل به یکی از فشارهای اقتصادی مهم بر دولت تبدیل شده است.

آمریکا مالیات را هدف گرفت، اما مشکل همچنان عرضه است

اقدام تازه کاخ سفید می‌تواند بخشی از بار مستقیم مالیاتی کامیون‌داران، کشاورزان و سایر مصرف‌کنندگان را تا پایان سال کاهش دهد، اما خود فرمان نیز ماهیتی موقت دارد.

ترامپ هنگام امضای آن گفت امیدوار است دولت برای مدت طولانی به این معافیت نیاز نداشته باشد.

اما شرایط بازار نشان می‌دهد حل پایدار بحران دیزل به متغیرهایی بسیار بزرگ‌تر از مالیات وابسته است؛ بازگشت ظرفیت پالایشی، افزایش عرضه خاورمیانه و روسیه، احیای ذخایر و کاهش اختلالات حمل‌ونقل جهانی.

به همین دلیل، سیاست تازه واشنگتن را می‌توان بیشتر کاهش موقت هزینه برای مصرف‌کننده دانست تا راه‌حل بنیادین بحران عرضه دیزل.

اگر کمبود فرآورده و قیمت بالای عمده‌فروشی ادامه پیدا کند، بخش قابل‌توجهی از اثر تخفیف مالیاتی نیز ممکن است در برابر فشار بازار جذب شود.