به گزارش سرویس بین‌الملل «فراز انرژی» به نقل از رویترز، ترامپ روز جمعه ۹ اکتبر اعلام کرد پس از گفت‌وگویی با رئیس‌جمهور روسیه، توافق شده است مسکو بلافاصله بیش از ۳۰۰ هزار تن گازوئیل معادل حدود ۲.۲۵ میلیون بشکه به بازار آمریکا و سایر بازارهای جهانی عرضه کند.

براساس برنامه اعلام‌شده، روسیه همچنین متعهد شده است ۵۰۰ هزار تن گازوئیل در نوامبر و یک میلیون تن دیگر پس از آن عرضه کند. ترامپ از احتمال تحویل سه میلیون تن گازوئیل اضافی نیز سخن گفته، اما تحقق این بخش از برنامه را به وضعیت پالایشگاه‌های روسیه مشروط کرده است؛ تأسیساتی که در ماه‌های اخیر هدف حملات اوکراین قرار گرفته‌اند.

تعلیق تحریم گازوئیل روسیه تا آوریل ۲۰۲۷

هم‌زمان با اعلام توافق، وزارت خزانه‌داری آمریکا مجوزی صادر کرد که براساس آن، معاملات مرتبط با واردات گازوئیل روسیه تا ۷ آوریل ۲۰۲۷ مجاز خواهد بود.

این تصمیم به معنای لغو کلی تحریم‌های انرژی روسیه نیست، بلکه معافیتی موقت برای تسهیل عرضه گازوئیل محسوب می‌شود.

واشنگتن در اکتبر ۲۰۲۵ تحریم‌هایی علیه شرکت‌های نفتی روسیه اعمال کرده بود تا درآمدهای مسکو برای تأمین هزینه جنگ اوکراین را محدود کند. اکنون دولت ترامپ در شرایط افزایش شدید قیمت سوخت، بخشی از همین محدودیت‌ها را کنار گذاشته است.

کریل دیمیتریف، نماینده ویژه پوتین، پس از گفت‌وگوی رؤسای جمهور دو کشور از همکاری واشنگتن و مسکو در حوزه انرژی استقبال کرد.

به گفته منابع آگاه، دیمیتریف ماه گذشته در سفر به واشنگتن خواستار صدور مجوز صادرات گازوئیل برای شرکت‌های بزرگ نفتی روسیه شده بود.

جهش ۷۰ درصدی قیمت گازوئیل آمریکا پس از آغاز جنگ ایران

تغییر سیاست تحریمی واشنگتن در شرایطی رخ داده که بازار جهانی گازوئیل با یکی از شدیدترین دوره‌های محدودیت عرضه مواجه است.

براساس گزارش رویترز، قیمت گازوئیل در آمریکا از زمان آغاز جنگ ایران در ۲۸ فوریه تاکنون حدود ۷۰ درصد افزایش یافته است.

میانگین قیمت خرده‌فروشی این فرآورده در آمریکا روز پنجشنبه به ۶.۲۸ دلار برای هر گالن رسید؛ سطحی که به رکوردهای تاریخی نزدیک شده است.

افزایش قیمت گازوئیل برای اقتصاد آمریکا اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا این سوخت در حمل‌ونقل جاده‌ای، ماشین‌آلات کشاورزی و سامانه‌های گرمایشی مصرف می‌شود و رشد قیمت آن می‌تواند هزینه جابه‌جایی کالا، تولید محصولات کشاورزی و در نهایت تورم را افزایش دهد.

ترامپ نیز کاهش هزینه سوخت برای کشاورزان، دامداران و رانندگان کامیون را از اولویت‌های اصلی دولت خود معرفی کرده است.

این مسئله در آستانه انتخابات سوم نوامبر اهمیت سیاسی بیشتری پیدا کرده؛ انتخاباتی که تعیین خواهد کرد جمهوری‌خواهان کنترل شکننده خود بر کنگره را حفظ می‌کنند یا خیر.

واکنش بازار؛ سقوط ۵ درصدی معاملات آتی گازوئیل

اعلام توافق ترامپ و پوتین بلافاصله بر معاملات بازار سوخت تأثیر گذاشت.

قیمت قراردادهای آتی گازوئیل آمریکا پس از انتشار خبر نزدیک به پنج درصد کاهش یافت و به حدود ۴.۶۴ دلار برای هر گالن رسید.

با این حال، تحلیلگران معتقدند عرضه اعلام‌شده از سوی روسیه احتمالاً برای کاهش پایدار قیمت‌ها کافی نخواهد بود.

روری جانستون، پژوهشگر بازار نفت و بنیان‌گذار Commodity Context، با اشاره به حجم صادرات معمول گازوئیل روسیه، اهمیت عملی توافق را محدود ارزیابی کرده است.

جیم میچل، تحلیلگر مؤسسه وود مکنزی، نیز معتقد است عرضه روسیه می‌تواند یک منبع اضافی برای بازار بسیار محدود گازوئیل ایجاد کند، اما راه‌حل اصلی بحران نخواهد بود.

یکی از دلایل این ارزیابی، محدودیت ظرفیت پالایش روسیه پس از حملات اوکراین است. علاوه بر این، ورود محموله‌های روسی به بازار لزوماً به معنای افزایش تولید جهانی گازوئیل به همان میزان نیست؛ زیرا بخشی از این سوخت ممکن است پیش‌تر به مشتریان دیگری صادر می‌شده باشد.

انتقاد اوکراین و نمایندگان کنگره از توافق ترامپ و پوتین

تصمیم دولت آمریکا برای تسهیل صادرات گازوئیل روسیه با واکنش منفی مقام‌های اوکراینی و شماری از قانون‌گذاران آمریکایی مواجه شده است.

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، این اقدام را تصمیمی ضعیف از سوی شرکای قدرتمند توصیف کرد و هشدار داد افزایش درآمدهای صادراتی روسیه می‌تواند به ادامه جنگ کمک کند.

در آمریکا نیز دان بیکن، نماینده جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان، از دولت ترامپ خواست به‌جای کاهش تحریم‌ها، محدودیت‌های بیشتری علیه مسکو اعمال کند.

انتقادها در حالی مطرح شده که هیئتی از اوکراین هم‌زمان برای گفت‌وگو درباره راه‌های پایان جنگ در آمریکا حضور داشته است.

در نتیجه، توافق جدید صرفاً یک تصمیم تجاری برای تأمین سوخت نیست؛ بلکه تغییری در اجرای سیاست فشار اقتصادی واشنگتن علیه روسیه به شمار می‌رود.

استفاده احتمالی ترامپ از قانون تولید دفاعی برای افزایش عرضه سوخت

دولت آمریکا علاوه بر توافق با روسیه، در حال بررسی اقداماتی برای افزایش ظرفیت تولید و پالایش داخلی است.

سه منبع صنعتی به رویترز گفته‌اند ترامپ احتمالاً طی روزهای آینده دستورالعملی برای دستگاه‌های اجرایی صادر خواهد کرد تا راه‌های کاهش قیمت گازوئیل را بررسی کنند.

یکی از گزینه‌های مطرح‌شده، استفاده از قانون تولید دفاعی آمریکا (Defense Production Act) است؛ قانونی که به رئیس‌جمهور اجازه می‌دهد در شرایط خاص، از ابزارهایی مانند تسهیلات دولتی، تضمین وام و اولویت‌بندی تولید برای تقویت عرضه کالاهای ضروری استفاده کند.

دولت ترامپ همچنین در حال بررسی راه‌هایی برای عبور از برخی محدودیت‌های ایالتی و محلی مؤثر بر توسعه تولید انرژی است.

با این حال، مدیران صنعت پالایش آمریکا به مقام‌های دولت گفته‌اند سرمایه‌گذاری برای افزایش بهره‌وری و توسعه پالایشگاه‌های موجود، احتمالاً مؤثرتر از ساخت پالایشگاه‌های جدید خواهد بود؛ زیرا احداث تأسیسات تازه به سرمایه‌گذاری سنگین و چندین سال زمان نیاز دارد.

پیش از این نیز دولت ترامپ تلاش کرده بود با فشار بر متحدان برای آزادسازی ذخایر اضطراری و تسهیل استفاده از برخی انواع گازوئیل معاف از مالیات، عرضه سوخت را افزایش دهد؛ اقداماتی که تاکنون نتوانسته‌اند قیمت‌ها را به سطوح پیش از جنگ بازگردانند.

اکنون دولت آمریکا امیدوار است عرضه گازوئیل روسیه بخشی از فشار بازار را کاهش دهد، اما میزان تحقق تعهدات مسکو، وضعیت پالایشگاه‌های این کشور و ادامه اختلال در صادرات انرژی خاورمیانه، عوامل تعیین‌کننده در نتیجه این سیاست خواهند بود.