این ارقام در نخستین سال مالی کامل مدیریت فرزین مینو ثبت شده؛ مدیری که همزمان عضویت هیئت‌رئیسه صندوق‌های بازنشستگی صنعت نفت را نیز برعهده دارد؛ موضوعی که با توجه به قرار گرفتن «نفت جی» در مجموعه شرکت‌های وابسته به همین صندوق، پرسش‌هایی را درباره تعارض منافع و استقلال فرآیند نظارت ایجاد می‌کند.

به گزارش سرویس کدال «فراز انرژی»، فرزین مینو در آبان ۱۴۰۳ سکان مدیریت شرکت پالایش نفت جی را در دست گرفت. «فراز انرژی» همان زمان درباره منطق سپردن مدیریت یک شرکت صنعتی و تخصصی به مدیری با سوابق عمدتاً غیرعملیاتی و منابع انسانی و میزان تناسب تجربه حرفه‌ای او با مأموریت اصلی این شرکت پرسش‌هایی را مطرح کرده بود.

حالا صورت‌های مالی ۱۴۰۴ امکان ارزیابی نخستین کارنامه کامل مدیریتی او را فراهم کرده است؛ کارنامه‌ای که در کنار افزایش درآمد و سود خالص، از تضعیف جدی سودآوری عملیات اصلی شرکت حکایت دارد.

درآمد بالا رفت، سود عملیاتی ۵۷ درصد ریخت

درآمد عملیاتی «نفت جی» در سال ۱۴۰۴ با رشد حدود ۵۰ درصدی از ۱۹.۵۹ همت به ۲۹.۳۶ همت رسیده است؛ اما هزینه درآمد با سرعت بیشتری افزایش یافته و از ۱۸.۳۸ همت به ۲۸.۵۴ همت رسیده است.

نتیجه این تغییر، کاهش سود ناخالص از حدود ۱.۲۱ همت به ۸۱۸ میلیارد تومان و افت حاشیه سود ناخالص از حدود ۶.۲ درصد به ۲.۸ درصد بوده است.

فشار اصلی اما در سطح سود عملیاتی دیده می‌شود. سود عملیاتی شرکت از حدود ۱.۰۴ همت در سال ۱۴۰۳ به تنها ۴۵۰ میلیارد تومان در سال ۱۴۰۴ کاهش یافته؛ یعنی افتی حدود ۵۷ درصدی. حاشیه سود عملیاتی نیز همزمان از ۵.۳ درصد به ۱.۵ درصد سقوط کرده است.

۶۱ درصد EPS از فعالیت‌های غیرعملیاتی

در نقطه مقابل افت فعالیت اصلی شرکت، درآمدهای غیرعملیاتی «نفت جی» جهش قابل توجهی داشته‌اند. این درآمدها با رشد ۲۴۱ درصدی به حدود ۱.۵ همت رسیده‌اند؛ رقمی که بیش از سه برابر سود عملیاتی شرکت است.

همین اتفاق سبب شده با وجود افت شدید سود عملیاتی، سود خالص «نفت جی» با رشد ۶۲ درصدی به حدود ۱.۱۶ همت برسد.

سود هر سهم شرکت نیز به ۲ هزار و ۳۱۲ ریال رسیده که از این میزان، تنها ۹۰۱ ریال مربوط به فعالیت‌های عملیاتی و یک‌هزار و ۴۱۱ ریال مربوط به فعالیت‌های غیرعملیاتی است. به عبارتی، حدود ۶۱ درصد EPS نفت جی در سال ۱۴۰۴ از بخش غیرعملیاتی تأمین شده است.

این ترکیب برای یک شرکت صنعتی، اهمیت ویژه‌ای در ارزیابی کیفیت سود دارد؛ چراکه افزایش سود حسابداری شرکت با بهبود عملیات اصلی آن همراه نبوده است.

مطالبات «نفت جی» به ۱۸.۶ همت رسید

صورت‌های مالی همچنین از رشد قابل توجه مطالبات حکایت دارد. مطالبات تجاری و سایر دریافتنی‌های «نفت جی» با افزایش ۱۰۳ درصدی به حدود ۱۸.۶ همت رسیده و بیش از دو برابر شده است.

در سمت دیگر ترازنامه، مجموع بدهی‌های شرکت نیز به حدود ۲۳.۹ همت رسیده؛ در حالی که این رقم در پایان سال قبل حدود ۱۱.۱ همت بود. به این ترتیب، بدهی‌های شرکت در یک سال بیش از دو برابر شده‌اند.

در عین حال جریان نقد حاصل از فعالیت‌های عملیاتی وضعیت متفاوتی داشته و با رشد ۱۲۹ درصدی به حدود ۱.۲۳ همت رسیده است؛ نکته‌ای مثبت در کارنامه نقدینگی شرکت که باید در کنار رشد سنگین مطالبات دیده شود.

نظر حسابرس مقبول؛ اما چند هشدار در گزارش بازرس

سازمان حسابرسی درباره صورت‌های مالی «نفت جی» نظر مقبول صادر کرده و صورت‌های مالی را از جنبه‌های بااهمیت منطبق با استانداردهای حسابداری دانسته است.

با این حال، در گزارش حسابرس و بازرس قانونی موارد قابل توجهی نیز مطرح شده است؛ از جمله رشد ۱۰۳ درصدی مطالبات و افزایش دوره وصول آنها، عدم حصول نتیجه برخی تکالیف مجمع درباره کاهش ریسک نکول مطالبات و همچنین تأخیر در ارائه برخی صورت‌های مالی، گزارش‌های عملکرد و بودجه به مراجع ذی‌ربط.

مواردی درباره عدم رعایت برخی الزامات قانونی و مفاد اساسنامه از جمله زمان برگزاری مجمع، پرداخت سود و تکمیل ترکیب هیئت‌مدیره نیز در گزارش بازرس قانونی مطرح شده است؛ هرچند این موارد موجب تعدیل نظر حسابرس نشده‌اند.

سؤال از پاک‌نژاد؛ ناظر و مدیر در یک ساختار؟

اما فارغ از شاخص‌های عملکردی «نفت جی»، یک مسئله دیگر نیز نیازمند پاسخ وزارت نفت است.

فرزین مینو همزمان با مدیرعاملی «نفت جی»، عضو هیئت‌رئیسه صندوق‌های بازنشستگی صنعت نفت نیز هست؛ در حالی که «نفت جی» در مجموعه شرکت‌های وابسته به همین صندوق قرار دارد.

از این رو پرسش روشن از محسن پاک‌نژاد و وزارت نفت این است: حضور همزمان مدیرعامل یکی از شرکت‌های وابسته به صندوق در هیئت‌رئیسه همان صندوق، از منظر تعارض منافع و استقلال نظارت چگونه توجیه می‌شود؟

بحث صرفاً شخص فرزین مینو نیست؛ مسئله، سازوکاری است که باید میان مدیریت شرکت‌های زیرمجموعه و جایگاه‌های سیاست‌گذار و ناظر بر همان شرکت‌ها مرزبندی روشن ایجاد کند؛ به‌ویژه زمانی که نخستین کارنامه کامل مدیریتی، افت محسوس شاخص‌های عملیاتی را نشان می‌دهد.